Onze bloedvaten zijn de hele dag bezig om bloed door ons lichaam te vervoeren. Van ons hoofd tot aan onze tenen gebeurt dat voortdurend. Wanneer er iets misgaat met de bloedvaten, kan dat verschillende klachten veroorzaken. Ook in de benen kunnen vaatproblemen ontstaan.
Maar wat verstaan we eigenlijk onder beenvaten? En zijn beenvaten hetzelfde als spataderen? Het antwoord op die vraag is nee. Spataderen zijn slechts één van de problemen die kunnen ontstaan aan de bloedvaten in de benen. In dit blog leggen we uit welke soorten beenvaten er zijn, welke klachten kunnen voorkomen en welke behandelingen mogelijk zijn.
Wat zijn beenvaten?
Met de term beenvaten bedoelen we eigenlijk alle bloedvaten die zich in de benen bevinden. Daarbij maken we onderscheid tussen verschillende soorten bloedvaten.
Aders voeren het bloed vanuit de benen terug naar het hart. Slagaders brengen juist zuurstofrijk bloed vanuit het hart naar de benen. Daarnaast zijn er kleinere bloedvaten en haarvaten die een belangrijke rol spelen bij de uitwisseling van zuurstof en voedingsstoffen in de weefsels.
Wanneer je het hebt over klachten van de beenvaten, kan het dus om verschillende soorten vaatproblemen gaan. Niet iedere klacht of ieder zichtbaar vaatje is een spatader.
Zijn beenvaten hetzelfde als spataderen?
Nee. Beenvaten is een verzamelnaam voor de bloedvaten in de benen, terwijl spataderen een specifiek probleem van de aderen zijn.
Spataderen zijn verwijde en vaak kronkelende aderen die zichtbaar kunnen worden onder de huid. Ze ontstaan meestal doordat de kleppen in de beenaderen niet goed sluiten. Deze kleppen zorgen er normaal gesproken voor dat het bloed vanuit de benen in de richting van het hart stroomt. Wanneer ze niet goed functioneren, kan bloed terugstromen en zich ophopen in de benen. Hierdoor kunnen de aderen dikker worden.
Spataderen zijn soms vooral zichtbaar, maar kunnen ook klachten veroorzaken. Denk bijvoorbeeld aan zware of vermoeide benen, een gespannen gevoel, pijn, jeuk of zwelling.
Welke klachten kunnen ontstaan aan de beenvaten?
De klachten zijn afhankelijk van het soort vaatprobleem. Bij problemen met de aderen kunnen bijvoorbeeld zware benen, vermoeidheid, zwelling of zichtbare verwijde aderen voorkomen. Soms ontstaan er ook huidveranderingen of, bij ernstigere veneuze problemen, een wond aan het onderbeen.
Ook kleine zichtbare vaatjes kunnen voorkomen. Deze fijne vaatjes zijn meestal niet hetzelfde als grotere spataderen. Ze kunnen bijvoorbeeld cosmetisch storend zijn, maar soms ook onderdeel zijn van een groter probleem met de veneuze bloedsomloop.
Bij problemen met de slagaders kunnen de klachten weer anders zijn. Een vernauwing van de slagaders kan bijvoorbeeld pijn in de benen veroorzaken tijdens het lopen. De pijn neemt vaak af wanneer je even rust. Dit wordt ook wel etalagebenen genoemd.
Welke behandelingen zijn mogelijk?
Welke behandeling nodig is, hangt volledig af van de oorzaak van de klachten. Daarom is het belangrijk om eerst te onderzoeken wat er precies met de beenvaten aan de hand is.
Spataderen
Voor spataderen zijn verschillende behandelingen mogelijk. Welke behandeling het meest geschikt is, hangt onder andere af van de grootte en ligging van de spataderen en de conditie van de onderliggende beenaderen.
Een mogelijke behandeling is sclerocompressietherapie, beter bekend als het wegspuiten van spataderen. Ook kunnen spataderen van binnenuit worden behandeld, bijvoorbeeld met een laserbehandeling. In bepaalde situaties kan een operatieve behandeling zoals Muller worden geadviseerd door de fleboloog.
Kleine zichtbare vaatjes
Kleine vaatjes, ook wel berkentakjes genoemd, kunnen zichtbaar zijn als fijne rode, paarse of blauwe lijntjes op de huid. Afhankelijk van het soort vaatje kan behandeling met sclerotherapie of een laser mogelijk zijn.
Zware benen en vochtophoping
Een zwaar of vermoeid gevoel in de benen en vochtophoping rond de enkels kunnen onder andere samenhangen met een probleem in de veneuze bloedsomloop. Compressietherapie (kousen) kan dan onderdeel zijn van de behandeling. Ook voldoende bewegen en het behandelen van een eventuele onderliggende veneuze aandoening kunnen helpen.
Een open been
Bij langdurige problemen met de veneuze doorbloeding kan soms een open been, ook wel een veneus ulcus genoemd, ontstaan. Een goede wondbehandeling en compressietherapie zijn hierbij belangrijk. Wanneer een probleem met de beenaderen de oorzaak is, kan daarnaast behandeling van deze vaatproblemen worden overwogen.
Problemen met de slagaders
Niet alle klachten van de beenvaten hebben te maken met aderen. Bij vernauwingen van de slagaders kan bijvoorbeeld sprake zijn van etalagebenen. De behandeling kan bestaan uit meer bewegen, het aanpakken van risicofactoren en medicijnen. Bij ernstige vernauwingen kan een dotterbehandeling of een operatie nodig zijn.
Hoe wordt onderzocht wat er aan de hand is?
Omdat verschillende vaatproblemen vergelijkbare klachten kunnen veroorzaken, is het belangrijk om eerst goed te onderzoeken waar de klachten vandaan komen. Een arts kijkt onder andere naar de klachten, de zichtbare vaten en de doorbloeding van de benen.
Meestal zal aanvullend duplexonderzoek worden uitgevoerd. Dit is een echo-onderzoek waarmee de bloedstroom door de bloedvaten kan worden bekeken. Zo kan worden onderzocht of er bijvoorbeeld sprake is van spataderen of een ander probleem met de beenaderen.
Pas wanneer duidelijk is wat de oorzaak van de klachten is, kan worden bepaald of behandeling nodig is en welke behandeling daarbij past.
Klachten van je beenvaten?
Heb je last van zichtbare vaten, spataderen, zware of vermoeide benen, zwelling of andere klachten aan je benen? Laat dan eerst onderzoeken waar de klachten vandaan komen. Niet ieder zichtbaar vaatje is een spatader en ook niet iedere klacht aan de benen heeft dezelfde oorzaak.
Bij Polikliniek de Blaak kun je terecht voor onderzoek en behandeling van verschillende veneuze vaatproblemen, waaronder spataderen. Tijdens een afspraak wordt gekeken naar je klachten en de conditie van je beenaderen. Op basis daarvan kan worden besproken of behandeling nodig is en welke mogelijkheden er zijn.
